Nadere toelichting op de vennootschappelijke balans

1. Materiële vaste activa

In € miljoenen  Boekwaarde per 1 jan. 2017 Investeringen Afschrijvingen Boekwaarde per 31 dec. 2017
         
Andere vaste bedrijfsmiddelen 2,80  - 0,7  2,1 
Vaste bedrijfsmiddelen in uitvoering 0,30   ‑0,2  - 0,1 
         
Totaal voor boekjaar 2017 3,1   ‑0,2  0,7  2,2 

In € miljoenen Boekwaarde per 1 jan. 2016 Investe-ringen Afschrijvingen Boekwaarde per 31 dec. 2016
         
Andere vaste bedrijfsmiddelen 2,2  1,3  0,7  2,8 
Vaste bedrijfsmiddelen in uitvoering 0,4   ‑0,1  - 0,3 
         
Totaal voor boekjaar 2016 2,6  1,2  0,7  3,1 

In € miljoenen  Aanschaf-waarde per 31 dec. 2017 Cumulatieve afschrijvingen *) per 31 dec. 2017 Aanschaf-waarde per 31 dec. 2016 Cumulatieve afschrijvingen *) per 31 dec. 2016
         
Andere vaste bedrijfsmiddelen 3,8  1,7  3,8  1,0 
Vaste bedrijfsmiddelen in uitvoering        
  - - 0,3  -
         
Totaal 3,8  1,7  4,1  1,0 

*) Inclusief eventuele bijzondere waardeverminderingen

2. Financiële vaste activa

In miljoenen euro’s   2017   2016
Groepsmaatschappijen        
Kapitaalsbelang per 1 januari 5 627,3   5 312,4  
Mutaties        
- Investeringen 99,3   749,7  
- Acquisities -   -  
- Rechtstreekse eigen vermogen mutaties 31,8   33,6  
- Resultaat groepsmaatschappijen 229,9   161,6  
- Desinvesteringen -   ‑4,7  
- Terugbetaling agio ‑40,0   -  
- Ontvangen dividend ‑252,7   ‑625,3  
         
Kapitaalsbelang per 31 december   5 695,6   5 627,3
         
Financiering per 1 januari 4 222,3   5 258,4  
Mutaties        
- Verstrekte langlopende leningen 154,7   101,7  
- Aflossing langlopende leningen ‑321,1   ‑1 137,8  
         
         
Financiering per 31 december   4 055,9   4 222,3
         
         
Balans per 31 december   9 751,5   9 849,6
         
Investeringen in geassocieerde deelnemingen   -   10,8
         
Totaal financiële vaste activa   9 751,5   9 860,4

In het eerste halfjaar van 2017 is het belang in de geassocieerde deelneming ICE Endex holding verkocht aan ICE Endex. Hiervoor verwijzen wij naar de toelichting onder nummer 6 in de geconsolideerde jaarrekening.

Het kortlopend deel van de langlopende leningen bedraagt ultimo 2017 € 20 miljoen (2016: € 20 miljoen). Dit bedrag is in bovenstaande tabel opgenomen in de financiering van de groepsmaatschappijen.

De rentevoet over de verstrekte langlopende leningen aan groepsmaatschappijen bedraagt de gewogen gemiddelde rentekostenvoet van de lange leningenportefeuille van de N.V. Nederlandse Gasunie met een opslag van 12,5 basispunten.

De verstrekte langlopende lening aan Gasunie Transport Services B.V. bedraagt ultimo 2017 € 3.054 miljoen (2016: € 3.208 miljoen). Dit betreft een leningfaciliteit van € 6 miljard, welke ter beschikking is gesteld op 1 januari 2014. De looptijd van deze faciliteit eindigt op 31 december 2029 en heeft een mogelijkheid tot verlenging. De partijen zijn overeengekomen dat tussentijds op de faciliteit kan worden getrokken dan wel afgelost. Er is geen aflossingsschema vastgesteld.

Per 1 januari 2016 heeft Gasunie Transport Services B.V. het eigendom van het regionaal gastransportnetwerk in Nederland en de daarmee samenhangende activa, passiva en activiteiten tegen boekwaarde afgesplitst naar Gasunie Grid Services B.V. De N.V. Nederlandse Gasunie heeft de afsplitsing van het regionaal gastransportnetwerk intern gefinancierd door het verstrekken van eigen vermogen aan Gasunie Grid Services B.V.

Gasunie Transport Services B.V. is de netbeheerder van het landelijk gastransportnet in de zin van de Gaswet. De minister heeft regels gesteld ten aanzien van goed financieel beheer door een netbeheerder in het ‘Besluit Financieel Beheer Netbeheerder’. Deze regels bestaan uit een aantal financiële ratio’s waaronder een eigenvermogensminimum. Per kwartaal wordt beoordeeld, rekening houdend met de bepalingen in het ‘Besluit Financieel Beheer Netbeheerder’, of er afgelost dan wel getrokken moet worden op de faciliteit.

De verstrekte langlopende leningen aan Gastransport Noord-West Europa Holding B.V. bedragen ultimo 2017 € 631 miljoen (2016: € 604 miljoen). De looptijd van deze leningen eindigen op 31 december 2022 en 2023. De partijen zijn voor alle leningen overeengekomen dat gehele of gedeeltelijke tussentijdse aflossingen mogelijk zijn.

De verstrekte langlopende lening aan EnergyStock B.V. bedraagt ultimo 2017 € 205 miljoen (2016: € 225 miljoen). De looptijd van deze lening eindigt op 1 december 2028 en wordt vanaf 2014 twee keer per jaar afgelost met € 10 miljoen tot de lening volledig is afgelost. Hiernaast bestaat de mogelijk twee keer per jaar vrijwillig af te lossen met een maximum van € 25 miljoen.

De verstrekte langlopende leningen aan Gasunie BBL B.V. bedragen ultimo 2017 € 165 miljoen (2016: € 128 miljoen). Dit betreft onder andere een leningfaciliteit van € 200 miljoen, welke ter beschikking is gesteld op 12 december 2014. De looptijd van deze faciliteit eindigt op 1 december 2024 en heeft een mogelijkheid tot verlenging. De partijen zijn overeengekomen dat tussentijds op de faciliteit kan worden getrokken dan wel afgelost. Er is geen aflossingsschema vastgesteld. Hiernaast waren twee langlopende leningen verstrekt. Beide leningen zijn geheel vervroegd afgelost in 2015.

Er zijn geen overige bijzondere voorwaarden overeengekomen tussen de N.V. Nederlandse Gasunie en de groepsmaatschappijen met betrekking tot de verstrekte langlopende leningen.

Voor een toelichting op de investeringen in geassocieerde deelnemingen verwijzen wij naar punt 6 van de nadere toelichting op de geconsolideerde balans in de geconsolideerde jaarrekening.

3. Vorderingen op groepsmaatschappijen

Dit betreft vorderingen samenhangend met de uitvoering van bedrijfsactiviteiten voor de groepsmaatschappijen en nog te ontvangen dividenden. Over het saldo van deze vorderingen wordt 0% rente per jaar berekend (2016: 0%).

4. Geplaatst kapitaal

Het maatschappelijk kapitaal bedraagt € 756.000 en is verdeeld in 7.560 aandelen van elk € 100 nominaal. Hiervan zijn 1.513 aandelen geplaatst en volgestort.

De geplaatste aandelen worden gehouden door de Staat der Nederlanden.

De mutaties in het geplaatst kapitaal zijn als volgt:

In euro's 2017 2016
     
Stand per 1 januari 151 300 151 300
     
Mutaties - -
     
Stand per 31 december 151 300 151 300

5. Herwaarderingsreserve

De mutaties in de herwaarderingsreserve zijn als volgt:

In miljoenen euro’s 2017 2016
Stand per 1 januari 1 761,1 1 957,2
     
Effect tariefswijziging op de uitgestelde belastingen - -
     
Gerealiseerd deel van de ongerealiseerde herwaardering ‑57,5 ‑195,1
     
Overgeboekt naar de winst- en verliesrekening, ‑0,9 ‑1,3
waarvan vennootschapsbelasting 0,2 0,3
     
Stand per 31 december 1 702,9 1 761,1

De herwaarderingsreserve ultimo 2017 heeft evenals in 2016 betrekking op de herwaardering van de materiële vaste activa per 1 januari 2004, welke per 1 januari 2014 is overgedragen aan Gasunie Transport Services B.V. en Gasunie Peakshaver B.V. en in 2017 aan Gasunie Grid Services B.V., en de cash flow hedge van de N.V. Nederlandse Gasunie gerelateerd aan een tweetal obligatieleningen.

In miljoenen euro’s 31 dec. 2017   31 dec. 2016  
         
Herwaardering van de materiële vaste activa per 1 januari 2004   1 700,6   1 758,1
         
         
Cash flow hedge N.V. Nederlandse Gasunie, 3,1   4,0  
waarvan vennootschapsbelasting ‑0,8   ‑1,0  
         
    2,3   3,0
         
Totaal   1 702,9   1 761,1

6. Wettelijke reserve deelnemingen

De mutaties in de wettelijke reserve deelnemingen zijn als volgt:

In miljoenen euro’s 2017 2016
     
Stand per 1 januari 381,8 213,1
     
Mutatie in cash flow hedge reserve met betrekking tot joint ventures 10,3 0,9
Mutatie van tegen reële waarde gewaardeerde overige kapitaalbelangen 20,5 35,3
Aandeel in niet zonder beperking uitkeerbare ingehouden winsten ‑133,8 132,5
     
Stand per 31 december 278,8 381,8

Ultimo 2016 gold er een beperking van de uitkering van ingehouden winsten aan N.V. Nederlandse Gasunie door Gasunie Transport Services, de beheerder van het Nederlandse gastransport netwerk. Deze beperking vloeide voort  uit de regels die de minister heeft gesteld ten aanzien van goed financieel beheer door een netbeheerder in het ‘Besluit Financieel Beheer Netbeheerder’ bestaande uit een aantal financiële ratio’s. Ultimo 2017 geldt de beperking uit hoofde van deze regels niet meer. Het gedeelte in de wettelijke reserve met betrekking tot GTS is toegevoegd aan de algemene reserve.

7. Algemene reserve

De mutaties in de algemene reserve zijn als volgt:

In miljoenen euro’s 2017 2016
     
Stand per 1 januari 3 275,3 2 994,1
     
Bestemming resultaat voorgaand boekjaar 73,4 221,2
Saldo van actuariële winsten    
en verliezen terzake van personeelsbeloningen, 1,3 ‑3,8
waarvan vennootschapsbelasting ‑0,3 1,2
Gerealiseerd deel van de ongerealiseerde herwaardering 57,5 195,1
Mutaties wettelijke reserves 133,7 ‑132,5
     
Stand per 31 december 3 540,9 3 275,3

8. Resultaat na belastingen

De mutaties in het resultaat boekjaar zijn als volgt:

In miljoenen euro’s 2017 2016
Stand per 1 januari 183,5 552,9
     
Uitgekeerd dividend ‑110,1 ‑331,7
Bestemming van het resultaat ‑73,4 ‑221,2
Resultaat over het boekjaar 259,5 183,5
     
Stand per 31 december 259,5 183,5

Dividend

De Raad van Bestuur stelt voor om van de winst over 2017 € 0,7 miljoen toe te voegen aan de algemene reserve en € 258,8 miljoen aan de aandeelhouder uit te keren. Dit dividendvoorstel is niet verwerkt in de balans per 31 december 2017 en de toelichting. De winst over 2016 bedroeg € 183,5 miljoen en hiervan is € 110,1 miljoen als dividend uitgekeerd in 2017.

  2017 2016
     
Uit te keren slotdividend (in € miljoenen) 258,8 110,1
Dividend per aandeel (in € duizenden) 102,9 72,8

9. Voorzieningen

In miljoenen euro's 2017 2016
     
Voorziening voor uitgestelde belastingverplichtingen 101,2 98,5
Voorziening voor jubileumuitkeringen 8,2 8,1
Voorziening voor secundaire arbeidsvoorwaarden na pensionering 5,9 6,2
     
Totaal voorzieningen 115,3 112,8

Voor een nadere specificatie van deze voorzieningen verwijzen wij naar punt 9 en 17 van de nadere toelichting op de geconsolideerde balans in de geconsolideerde jaarrekening.

10. Handelsschulden en overige te betalen posten

De handelsschulden en overige te betalen posten zijn als volgt te specificeren:

in € miljoenen 2017 2016
     
Handelsschulden 39,1 42,1
Afgeleide financiële instrumenten - 9,5
Belastingverplichtingen 7,3 12,5
Overige schulden en overlopende passiva 128,0 156,0
     
Totaal 174,4 220,1

De overige schulden en overlopende passive bestaan met name uit opgelopen rente, ontvangen deposito's en nog te ontvangen facturen.

De reële waarde van de handelsschulden en overige te betalen posten benadert de boekwaarde vanwege het kortlopende karakter ervan.

11. Schulden aan groepsmaatschappijen

De schulden aan groepsmaatschappijen betreffen met name door de vennootschap opgenomen callgelden van haar groepsmaatschappijen. Over het saldo van de callgelden wordt een interest vergoed van 0% - 1%, afhankelijk van de groepsmaatschappij.

12. Overige posten

Voor een toelichting op de overige posten in de vennootschappelijke balans verwijzen wij naar de toelichting op de desbetreffende geconsolideerde posten in de geconsolideerde jaarrekening. Ook voor de niet in de balans opgenomen verplichtingen wordt verwezen naar de toelichting bij de geconsolideerde jaarrekening aangezien deze verplichtingen nagenoeg geheel betrekking hebben op de vennootschap.